Schrijfcursus
De Parkinson Vereniging heeft samen met een ergotherapeut een speciale cursus gemaakt over schrijven.
Lees meer op de website van de Parkinson VerenigingSchrijven
Veel mensen met de ziekte van Parkinson merken dat hun handschrift verandert. Dit komt doordat de ziekte verandert hoe je beweegt en denkt. Er zijn tips en hulpmiddelen die helpen om beter te schrijven.
In het kort
- Het handschrift van mensen met de ziekte van Parkinson wordt vaak kleiner, minder regelmatig en minder goed leesbaar.
- Schrijven kost meer moeite. Dit komt bijvoorbeeld door stijfheid, trage bewegingen, trillende armen of handen of trager denken.
- Het kan helpen om er steeds aan te denken om groot te schrijven.
- Een ergotherapeut kan advies en oefeningen te geven om beter leesbaar te kunnen schrijven.
Moeilijker schrijven bij ziekte van Parkinson
Moeilijker schrijven is een bekend probleem bij de ziekte van Parkinson. Vaak wordt het handschrift steeds kleiner. Dit heet: microschrift. Ook kan het handschrift minder vloeiend worden. Soms is het moeilijk om te beginnen met schrijven.
Oorzaak van moeilijker schrijven
Bij de ziekte van Parkinson sturen de hersenen het lichaam minder goed aan. Hierdoor voelen spieren stijf en beweeg je trager. Dit heeft invloed op je fijne motoriek. Fijne motoriek is het maken van kleine bewegingen met de handen. Zoals bij het schrijven. Veel mensen met de ziekte van Parkinson hebben ook last van trillen. Dit kan het schrijven moeilijker maken. Trager denken kan het moeilijker maken om te bedenken wat je wilt schrijven. Schrijven kan ook meer energie kosten.
Handige schrijftips
Het is belangrijk om een handtekening te kunnen zetten. Vaak helpt het om je handtekening eerst een paar keer groot op een oefenblad te schrijven. Probeer grote letters en cijfers te schrijven. Denk daar bewust over na wanneer je schrijft. Voordat je begint met schrijven kun je eerst wat grote bewegingen in de lucht maken. Of grote letters schrijven op een oefenblad. Probeer in blokletters te schrijven. Dit zijn losse letters die je niet aan elkaar schrijft. Zo start je steeds opnieuw met groot schrijven. Schrijf op papier met lijntjes. Maak de letters groot genoeg, zodat ze de lijntjes eronder en erboven raken.
Hulpmiddelen die schrijven makkelijker maken
Vaak is het makkelijker om te schrijven met dikke pennen of potloden. Of gebruik een greep die je op je pen of potlood zet. Dit heet: een gripverdikker of penverdikker. Bij schrijfproblemen door trillen kan een verzwaring rond de pols of op de hand helpen. Een ergotherapeut kan ook tips geven over hulpmiddelen. Vaak helpt het al om goed te gaan zitten, met de onderarmen liggend op tafel. Het kan ook helpen om de andere hand op de trillende schrijfhand te leggen als extra steun.
Hulp en andere manieren van schrijven
Bespreek het met je zorgverleners als je problemen hebt met schrijven. Zij kunnen je bijvoorbeeld doorsturen naar een ergotherapeut of een oefentherapeut. Een ergotherapeut zoekt samen met jou naar de oplossing die het best bij je past. Lukt schrijven niet goed en wil je wel iets opschrijven? Gebruik dan een computer, tablet of spraakbesturing.
Gevolgen van de ziekte van Parkinson
Parkinson kan allerlei gevolgen hebben. Zoals veranderingen in je lichaam, denken en emotie. Maar ook gevolgen in je dagelijks leven. Praat mee over hoe jij dit ervaart en hoe je hiermee omgaat.
Bekijk de groepArtikel met medewerking van:
- dr. D.H. (Dagmar) Hepp - neuroloog bij Leids Universitair Medisch Centrum
- Irma Jansen - expert ergotherapie bij ParkinsonNet en ergotherapeut bij Radboudumc
Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.
Laatst bijgewerkt op: 30 juni 2026