Late levensfase
Late levensfase

Euthanasie bij parkinson

Euthanasie is de keuze om je leven te laten beëindigen als je veel lijdt. Bijvoorbeeld door parkinson. Het is een zware en belangrijke beslissing. Hoe werkt euthanasie? En hoe bepaal je of het voor jou de goede keuze is?

In het kort 

  • Euthanasie is de keuze om bewust je leven te laten beëindigen.
  • Bij parkinson mag euthanasie in Nederland als je ondraaglijk en uitzichtloos lijdt door de ziekte.
  • Denk je aan euthanasie? Bespreek dit met je naasten en een arts.
  • Leg wensen voor je levensbeëindiging vast in een wilsverklaring.

Wat is euthanasie? 

Euthanasie betekent dat je ervoor kiest om niet meer te leven. Je vraagt daarom een arts om je leven te beëindigen. Iemand kan voor euthanasie kiezen bij . Je kunt door de ziekte zoveel lijden, dat het leven niet meer waardevol voelt. In Nederland gelden strenge regels voor euthanasie. Bijvoorbeeld:

  • Het moet duidelijk zijn dat je zelf euthanasie wil en dat je niet gedwongen wordt door een ander.
  • Je moet goed hebben nagedacht over euthanasie.
  • Je lijdt uitzichtloos. Dit betekent dat er geen kans meer is dat je situatie nog verbetert. Of dat je lijden minder gemaakt kan worden.
  • Je lijdt ondraaglijk. Dit betekent dat je het lijden niet meer aankunt. Dit kan psychisch lijden of lichamelijk lijden zijn.

Hoe kies je voor euthanasie bij parkinson?

Bij parkinson worden je klachten steeds iets erger. Als de klachten je te veel worden en dit niet meer kan veranderen, kan euthanasie een optie zijn. Dit is een heel persoonlijke beslissing. Er is geen regel voor wanneer je lijden ondraaglijk is. Dit ligt aan wat je zelf aankunt. Het is belangrijk dat je van tevoren goed nadenkt over euthanasie. Bespreek je wensen met een arts. Deze kan vertellen welke mogelijkheden je hebt. Praat ook over euthanasie met mensen die je vertrouwt. Je naasten kunnen je steunen bij je keuze.

Leg je wensen vast

Het is bij parkinson belangrijk om je wensen op tijd op te schrijven in een wilsverklaring. Doe dit voordat je hier niet meer over kunt beslissen. Bijvoorbeeld doordat je geheugenproblemen krijgt of praten moeilijk gaat door parkinson. Een wilsverklaring is een officieel document. Hierdoor kan een arts behandelkeuzes maken die passen bij je wensen. Ook als je ze zelf niet meer duidelijk kunt vertellen. 

Eisen aan een wilsverklaring

De wilsverklaring moet in jouw eigen woorden geschreven zijn. Controleer het document elke 2 jaar. Zorg ook dat je huisarts of neuroloog de verklaring kent. En dat je naasten weten dat je een wilsverklaring hebt.

Hoe doe je een verzoek voor euthanasie?

Wanneer je euthanasie wilt, doe je hiervoor een verzoek bij je arts. Vaak is dit je huisarts. Eerst moet de arts vaststellen dat je uitzichtloos en ondraaglijk lijdt. Hiervoor stelt de arts je verschillende vragen. Bijvoorbeeld over je klachten. Daarna wordt een tweede, onafhankelijke arts gevraagd om dit je verzoek voor euthanasie te beoordelen. Dit is een extra controle. Beide artsen moeten toestemming geven voor euthanasie.

Mag een arts euthanasie weigeren?

Soms bepaalt een arts dat je geen euthanasie mag. Bijvoorbeeld omdat er nog manieren zijn om je lijden te verlichten. In dat geval helpt je arts je met de juiste behandelingen en zorg. Je kunt ook een second opinion vragen als je het oneens bent met de beslissing. Dit is de mening van een andere arts.  

Wat als je arts geen euthanasie bij je wilt doen?

Soms wil een arts geen euthanasie doen. Bijvoorbeeld door iemands geloof of persoonlijke standpunten. Artsen zijn niet verplicht om euthanasie bij iemand uit te voeren. Je kunt er dan voor kiezen om een andere arts te vragen om euthanasie. Of contact leggen met de Levenseindekliniek. Dit heet ook wel: het expertisecentrum euthanasie.

Hoe werkt euthanasie?

Wanneer je toestemming hebt voor euthanasie en je arts het wilt doen, wordt vaak een datum en plek bepaald. Euthanasie gebeurt vaak thuis. Het kan ook in het ziekenhuis, verzorgingshuis of soms in een hospice. Dit bespreek je met je arts en met je naasten. Bij euthanasie geeft de arts je medicijnen via een infuus. Je valt dan eerst in slaap en overlijdt rustig. Je mag tot het allerlaatste moment besluiten om te stoppen. En de euthanasie niet door te laten gaan.

Wat is hulp bij zelfdoding?

Er is nog een andere manier om je leven te beëindigen met hulp van een arts. Hierbij krijg je een drankje waaraan je overlijdt. Dit heet: hulp bij zelfdoding. Het is officieel geen euthanasie, omdat je het middel zelf inneemt. Ook voor hulp bij zelfdoding gelden strenge regels. Een arts mag je het drankje niet zomaar geven. Daarnaast moet je voor deze manier van levensbeëindiging goed kunnen slikken. Met parkinson is het drankje daarom soms geen optie.

Hulp bij gedachten aan de dood

Parkinson kan je leven heel zwaar maken. Toch kunnen er nog genoeg fijne of leuke dingen in je leven zijn. Denk je vaak aan de dood? Of heb je veel sombere gedachten? Praat hierover met je huisarts of parkinsonverpleegkundige. Je kunt hulp krijgen om je leven prettiger te maken. Of om uiteindelijk te kiezen voor euthanasie.

Facebook FacebookWhatsApp Whatsapp

Artikel met medewerking van:

  • dr. Mirthe Ponsen - neuroloog bij Meander Medisch Centrum
  • Anoek Forkink - verpleegkundig specialist AGZ Neurologie bij SKB Winterswijk

Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.

Laatst bijgewerkt op: 2 juni 2026

Lees meer over Late levensfase

Volgend artikel