Afscheid nemen van je naasten en het leven
Als je weet dat je gaat overlijden, geeft dit vaak veel verschillende gevoelens en gedachten. Misschien zoek je naar manieren om afscheid te nemen van je naasten. En het leven los te laten. Hoe kun je hiermee omgaan?
In het kort
- Als je gezondheid slechter wordt, kun je meer gaan nadenken over je dood.
- Je kunt bedenken welke dingen je nog graag wilt doen of meemaken.
- Het is ook fijn om te bedenken welke mensen je voor je overlijden nog wilt zien of spreken.
- Heb je een belangrijke boodschap die je na wilt laten? Spreek dit dan uit. Of schrijf het op of vertel erover in een video.
- Regel ook praktische dingen voor je overlijden. Zoals je erfenis.
Jezelf voorbereiden op je overlijden
wordt steeds iets erger. Als je ouder wordt en je gezondheid verslechtert, denk je misschien na over je overlijden. Ook als je niet precies weet wanneer je gaat sterven. Je kunt hier van alles bij voelen en denken. En je bent vaak steeds minder buiten en ziet minder mensen. Als je overlijden dichterbij komt, kan het prettig zijn om na te denken over hoe je afscheid wilt nemen van je naasten. En hoe je het leven los kunt laten. Iedereen doet dit op zijn eigen manier.
Wat wil je nog doen of meemaken?
Als je voelt dat je niet lang meer te leven hebt, zijn er misschien dingen die je nog wilt doen of meemaken. Bijvoorbeeld iets wat je vroeger graag deed nog eens opnieuw doen. Of een plek zien waar je graag kwam. Je kunt ook de wens hebben om iets te doen wat je nog nooit meegemaakt hebt. Je kunt samen met je naasten kijken of je jouw wens uit kunt laten komen. En als dat niet lukt, of er iets is dat lijkt op wat je graag wilt. Iets wat je alsnog een fijn gevoel kan geven.
Wie wil je nog zien en spreken?
Wanneer parkinson steeds meer invloed krijgt op je leven, wordt je wereld vaak kleiner. Je komt misschien minder buiten. En je ziet minder mensen die je liefhebt. Als je niet lang meer te leven hebt, is het belangrijk om te bedenken wie je graag nog eens zou zien. En met welke mensen je graag nog eens zou praten. Parkinson kan ook invloed hebben op je spraak en denken. Probeer daarom al vroeg na te denken over wie je nog iets belangrijks of dierbaars wilt zeggen. Bedenk ook dat praten niet altijd nodig is. Je naasten dicht bij je hebben, kan al genoeg zijn.
Bedenk wat je na wilt laten
Je kunt je naasten of de wereld iets mee willen geven voor je overlijdt. Een belangrijke boodschap of levensles bijvoorbeeld die je wilt nalaten. Of mooie gebeurtenissen, waarvan je hoopt dat anderen zich die blijven herinneren. Je kunt dit uitspreken. Maar je kunt ook een brief schrijven of een video opnemen met wat je wilt vertellen. Denk ook na over wat je verder praktisch nalaat als je sterft. Lees meer over wat je kunt regelen voor je overlijden en wat je kunt doen met je erfenis.
Artikel met medewerking van:
- Anoek Forkink - verpleegkundig specialist AGZ Neurologie bij SKB Winterswijk
Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.
Laatst bijgewerkt op: 6 januari 2026