Wat zijn andere parkinsonismen
Wat zijn andere parkinsonismen

Kenmerken van andere parkinsonismen

Naast de ziekte van Parkinson zijn er ook andere parkinsonismen. Bij alle parkinsonismen hebben mensen last van problemen met bewegen. Maar er zijn ook belangrijke verschillen.  

In het kort 

  • Parkinsonismen is de naam voor een groep ziekten. De ziekte van Parkinson is 1 van de ziekten in deze groep.
  • Voorbeelden van andere parkinsonismen zijn MSA, PSP, CBS, LBD en VaP.
  • Bij alle parkinsonismen hebben mensen last van problemen bij het bewegen.
  • Mensen met een ander parkinsonisme hebben vaak extra klachten, vergeleken met de ziekte van Parkinson.
  • Bij mensen met andere parkinsonismen wordt de ziekte vaak sneller erger dan bij de ziekte van Parkinson. En behandelingen werken minder goed.  

Verschil tussen andere parkinsonismen en ziekte van Parkinson 

Het verschil tussen parkinsonismen en de ziekte van Parkinson is soms verwarrend. Parkinsonismen is de naam voor een groep ziekten. 1 van die ziekten is de ziekte van Parkinson. Voorbeelden van andere parkinsonismen zijn MSA, PSP, CBS, VaP en LBD. Bij alle parkinsonismen horen problemen met bewegen. Mensen met een ander parkinsonisme hebben vaak meer klachten dan mensen met de ziekte van Parkinson. De klachten worden vaak sneller erger en zijn minder goed te behandelen. > Lees meer over het verschil tussen de ziekte van Parkinson en parkinsonismen  

Multipele systeem atrofie (MSA) 

Multipele systeem atrofie is een ander parkinsonisme. Kort: MSA. MSA is een zeldzame ziekte. Bij MSA zijn meerdere onderdelen van de hersenen beschadigd. Er zijn twee soorten MSA.  

  • MSA-P. MSA-P lijkt het meest op de ziekte van Parkinson.
  • MSA-C. Bij MSA-C hebben de klachten vooral te maken met de aansturing van het lichaam. Hierdoor lopen mensen met MSA-C moeilijk, of zijn ze onhandig met hun handen.  

Bij MSA horen ook duizeligheid bij het opstaan en problemen met plassen of het krijgen van een stijve penis. > Lees meer over MSA 

Progressieve supranucleaire paralyse (PSP) 

Progressieve supranucleaire paralyse is ook een ander parkinsonisme. Kort: PSP. PSP is zeldzaam. Er zijn veel verschillende vormen van PSP. Hierdoor heeft niet iedereen met PSP dezelfde klachten. De klachten die de meeste mensen met PSP hebben zijn: 

  • vallen

  • moeilijk omhoog en omlaag kijken 

  • problemen met spraak en slikken 

> Lees meer over PSP 

Corticobasaal syndroom (CBS) 

Corticobasaal syndroom is een heel zeldzaam parkinsonisme. Kort: CBS. De klachten van CBS zijn vaak erger aan 1 kant van het lichaam. Mensen met CBS vinden het soms moeilijk om voorwerpen te gebruiken. Dit heet: apraxie. Het is bijvoorbeeld moeilijk om te schrijven. Of te eten met een vork. Het lijkt alsof de armen en benen iets anders willen dan je hoofd. > Lees meer over CBS 

Lewy body dementie (LBD) 

Lewy body dementie is een parkinsonisme waarbij mensen vooral problemen met denken hebben. Kort: LBD. Mensen met LBD hebben vaak moeite om hun aandacht ergens bij te houden. En ze gaan dingen zien die er niet zijn. Dit heet: visuele hallucinaties. De klachten kunnen wisselen. Klachten bij het bewegen komen vaak pas later bij LBD. > Lees meer over LBD 

Vasculair parkinsonisme (VaP) 

Bij vasculair parkinsonisme zijn de bloedvaten in de hersenen beschadigd. Kort heet de ziekte: VaP. Deze problemen met de bloedvaten zijn te zien op een MRI-scan. Mensen met VaP hebben vaak meer klachten in de benen dan in de armen. Ze schuifelen wanneer ze lopen en het is moeilijk om in evenwicht te blijven. Mensen met VaP krijgen medicijnen die belangrijk zijn voor gezonde bloedvaten. Zoals medicijnen die de bloeddruk verlagen. > Lees meer over VaP 

Parkinsonismen

Andere parkinsonismen verschillen van de ziekte van Parkinson. Bijvoorbeeld als het gaat om klachten, de vooruitzichten en behandelingen. Deel in deze groep je ervaringen met een ander parkinsonisme. Zoals MSA, PSP, CBS, VaP en LBD.

Bekijk de groep
Facebook FacebookWhatsApp Whatsapp

Artikel met medewerking van:

  • dr. Elise Dopper - neuroloog bij het PSP-CBS expertisecentrum van Erasmus MC

Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.

Laatst bijgewerkt op: 18 maart 2026

Lees meer over Wat zijn andere parkinsonismen

Volgend artikel