Progressieve supranucleaire verlamming (PSP)
Progressieve supranucleaire verlamming (PSP)

Klachten van progressieve supranucleaire verlamming (PSP)

Mensen met PSP hebben vaak problemen met hun evenwicht en ogen. PSP lijkt op de ziekte van Parkinson, maar de klachten worden sneller erger. Ook problemen met slikken, praten en denken horen bij PSP. 

In het kort 

  • Progressieve supranucleaire verlamming geeft klachten die lijken op de ziekte van Parkinson. Kort: PSP.
  • PSP is niet te genezen. De klachten worden steeds erger.
  • Aan het begin van de ziekte hebben mensen vaak problemen met hun evenwicht en ogen.
  • Ook hebben mensen met PSP vaak last van stijfheid.
  • Andere problemen ontstaan bij het slikken, praten en denken.  

Oogklachten bij PSP 

Bij veel mensen begint PSP met problemen met hun ogen. Ze kunnen wel naar links en rechts kijken, maar niet goed omhoog of omlaag. Dit heet: supranucleaire blikparese. Hierdoor is het bijvoorbeeld moeilijk om te lezen. Soms zien mensen wazig of dubbel. Het kan ook lastig zijn om de ogen open te doen. 

Problemen met evenwicht en bewegen 

Ook problemen met balans komen vroeg in de ziekte voor. Door een slecht evenwicht vallen mensen met PSP vaak. Meestal vallen ze achterover. Iemand met PSP heeft ook vaak stijve spieren in de nek, rug, armen of benen. Bewegen gaat vaak langzamer.  

Moeilijker praten en slikken 

Mensen met PSP hebben vaak al vroeg in de ziekte last van problemen bij het slikken. Hierdoor loopt soms per ongeluk speeksel uit de mond. Ook wordt de kans op een longontsteking groter. En het kan moeilijker zijn om te praten. Je stem wordt zachter en de spraak wordt onduidelijker. Na een tijdje zijn sommige mensen met PSP bijna niet meer te verstaan wanneer ze praten. 

Veranderingen in denken en gedrag 

Door PSP krijgen mensen problemen met denken. Denken gaat langzamer en het is moeilijker om je ergens op te concentreren. Hierdoor is het moeilijk om plannen te maken en overzicht te houden. Ook het gedrag kan veranderen door PSP. Soms wordt het moeilijk om impulsen onder controle te houden. Ongeveer 9 van de 10 mensen met PSP heeft apathie. Dan voel je weinig emotie en heb je nergens zin in. Bijna iedereen met PSP krijgt uiteindelijk dementie. 

PSP en CBS 

Sommige mensen met PSP hebben ook klachten die passen bij het parkinsonisme CBS. Iemand kan allebei deze ziekten hebben. > Lees meer over CBS  

Klachten worden steeds erger 

PSP is een progressieve ziekte. Dit betekent dat de klachten steeds erger worden. De ziekte is niet te genezen. Wanneer iemand al langer ziek is, kunnen er extra klachten van PSP ontstaan. Bijvoorbeeld problemen bij het slapen. Of urine-incontinentie. Hierbij verlies je per ongeluk plas. Deze klachten kunnen er ook al vroeg in de ziekte zijn. De meeste mensen met PSP hebben uiteindelijk een rolstoel nodig. Dit komt door de problemen met evenwicht bij PSP. 

Parkinsonismen

Andere parkinsonismen verschillen van de ziekte van Parkinson. Bijvoorbeeld als het gaat om klachten, de vooruitzichten en behandelingen. Deel in deze groep je ervaringen met een ander parkinsonisme. Zoals MSA, PSP, CBS, VaP en LBD.

Bekijk de groep
Facebook FacebookWhatsApp Whatsapp

Artikel met medewerking van:

  • dr. Elise Dopper - neuroloog bij het PSP-CBS expertisecentrum van Erasmus MC

Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.

Laatst bijgewerkt op: 19 maart 2026

Lees meer over Progressieve supranucleaire verlamming (PSP)

Volgend artikel