RBD
Bij RBD ontspannen je spieren niet goed tijdens de REM-slaap. Mensen met RBD hebben ook meer kans op parkinson. Deel je ervaring en vind steun en herkenning bij anderen met RBD.
Bekijk de groepVooruitzichten bij RBD
Mensen met RBD hebben een hoger risico om de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme te krijgen. Vaak duurt het nog lang na de diagnose RBD voordat iemand parkinson krijgt. Wat zijn de vooruitzichten bij RBD?
In het kort
- RBD is een slaapstoornis waarbij iemand dromen kan uitbeelden met bewegingen en geluid.
- RBD kan komen door ziekten als parkinson of narcolepsie. Of door bepaalde medicijnen.
- Komt RBD niet hierdoor? Dan is er een grotere kans op een andere hersenziekte. Niet iedereen met RBD krijgt een hersenziekte.
- Het is op dit moment niet te voorkomen dat je een hersenziekte krijgt.
- RBD is niet te genezen. Behandelingen kunnen RBD wel minder vervelend maken.
Wat is RBD?
RBD is een slaapstoornis. Normaal zijn je spieren slap wanneer je droomt. Bij RBD is dat niet zo. Hierdoor maak je de bewegingen uit je dromen in het echt. Bijvoorbeeld schoppen of slaan. Hiermee kun je jezelf of je bedpartner pijn doen. Het uitbeelden van je dromen met bewegingen en geluiden komt niet altijd door RBD. Mensen met RBD hebben een hoger risico om de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme te krijgen. > Lees meer over RBD
RBD is vaak een signaal voor een latere hersenziekte
RBD kan verschillende oorzaken hebben. Bijvoorbeeld , narcolepsie of het gebruik van bepaalde medicijnen. Medicijnen kunnen RBD uitlokken of erger maken. Bijvoorbeeld medicijnen tegen depressie. Komt RBD niet hierdoor? Dan heet dit: geïsoleerde RBD. Ruim 7 van de 10 mensen met geïsoleerde RBD krijgt binnen 12 jaar een hersenziekte. Dit heet: een neurologische aandoening. Vaak is dit de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme. Dit gebeurt niet bij iedereen. We kunnen niet voorspellen bij wie dit wel of niet gebeurt.
Zorgen en onzekerheid
Je kunt je zorgen maken na een geïsoleerde RBD. Of je onzeker voelen over de toekomst. Heb je hier zorgen over? Dan is het goed om hier over te praten. Met de mensen om je heen of met je zorgverleners. Zoals je huisarts of neuroloog.
RBD en de ziekte van Parkinson
Mensen met geïsoleerde RBD hebben een grotere kans om de ziekte van Parkinson te krijgen. Andersom hebben veel mensen met de ziekte van Parkinson ook RBD. Dit geldt voor ongeveer de helft van de mensen met de ziekte van Parkinson. > Lees meer over de ziekte van Parkinson
RBD en andere parkinsonismen
Naast de ziekte van Parkinson verhoogt geïsoleerde RBD ook het risico op een ander parkinsonisme. Dit gaat om Lewy body dementie of multipele systeem atrofie. Kort: LBD of MSA. Sommige mensen krijgen eerst de ziekte van Parkinson, LBD of MSA en daarna RBD. Meestal is dit andersom. RBD is dan 1 van de eerste signalen van de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme. > Lees meer over andere parkinsonismen
Behandeling van RBD
RBD is niet te genezen. De klachten van RBD kunnen wel behandeld worden. Dit is nodig als de klachten gevaarlijk of vervelend zijn. Bijvoorbeeld omdat je jezelf of je bedpartner per ongeluk pijn doet. De behandeling kan bestaan uit medicijnen of adviezen voor veilig slapen. Soms helpt het om je slaapgewoonten te veranderen. Of andere slaapproblemen te behandelen, zoals slapeloosheid of slaapapneu. Ook helpt het soms om medicijnen die je gebruikt af te bouwen of te stoppen. Overleg dit altijd met je arts. > Lees meer over de behandeling van RBD
Onderzoek naar RBD
Er zijn nog veel dingen onduidelijk over slaapstoornissen. Daarom is meer onderzoek nodig. Bijvoorbeeld naar RBD. Ook in Nederland wordt hier onderzoek naar gedaan. Door meer te weten te komen over RBD hopen onderzoekers in de toekomst te kunnen voorkomen dat iemand parkinson krijgt. Misschien helpt meer kennis over RBD in de toekomst om parkinson te genezen. Dat is nu nog niet mogelijk.
Artikel met medewerking van:
- dr. Karin van Dijk - neuroloog-somnoloog bij SEIN, expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde
Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.
Laatst bijgewerkt op: 6 maart 2026