RBD
Bij RBD ontspannen je spieren niet goed tijdens de REM-slaap. Mensen met RBD hebben ook meer kans op parkinson. Deel je ervaring en vind steun en herkenning bij anderen met RBD.
Bekijk de groepDiagnose RBD
RBD is een slaapstoornis. Om te weten of iemand RBD heeft wordt onderzoek gedaan in een slaapkliniek. Hoe krijgt iemand de diagnose RBD?
In het kort
- Beeld je je dromen uit met geluid en bewegingen? Of word je wakker met wonden waarvan je niet weet hoe je ze hebt gekregen? Misschien heb je de slaapstoornis RBD.
- Soms merkt je bedpartner als eerste dat je onrustig slaapt.
- Ga naar de huisarts als je denkt dat je RBD hebt. De huisarts kan je doorsturen naar een slaapcentrum.
- In het slaapcentrum onderzoeken ze of je RBD hebt. Of dat er een andere oorzaak voor de klachten is.
Wat is RBD?
RBD is een slaapstoornis. Normaal zijn je spieren ontspannen wanneer je droomt. Bij RBD is dit niet zo. Hierdoor maak je de bewegingen uit je dromen in het echt. Bijvoorbeeld schoppen of slaan. Hiermee kun je jezelf of je bedpartner pijn doen. Het uitbeelden van dromen met bewegingen of geluiden komt niet altijd door RBD. Mensen met RBD hebben een grotere kans om de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme te krijgen. > Lees meer over wat RBD is
Wanneer ga je naar de huisarts?
Ongeveer de helft van de mensen met RBD merkt zelf niet dat ze onrustig slapen. Meestal merkt een bedpartner wel dat je slaat of schreeuwt in je slaap. Misschien merk je dat je wakker wordt met wonden of blauwe plekken waarvan je niet weet waardoor ze komen. Ga dan naar de huisarts.
Bij de huisarts
Onrustig zijn in de nacht kan meerdere oorzaken hebben. Om te bepalen of iemand RBD heeft, worden 1 of meer onderzoeken gedaan. Dit heet: de stellen. Meestal vraagt de huisarts eerst naar je medische achtergrond. Bijvoorbeeld:
- Welke klachten heb je?
- Heb je eerder problemen met je gezondheid gehad?
- Welke medicijnen gebruik je?
Ook zal de huisarts vragen naar hoe goed je slaapt. Misschien wil de arts je bedpartner hier ook vragen over stellen.
Onderzoek in de slaapkliniek
Als de huisarts de slaapproblemen verder wil onderzoeken, stuurt die je door naar een speciale slaapkliniek. In de slaapkliniek doe je 1 of meer slaaptests. Om de diagnose RBD te kunnen krijgen doe je een polysomnografie. Kort: PSG. Hierbij wordt de hartslag, de ademhaling, de activiteit van de hersenen en de activiteit van de spieren gemeten tijdens de slaap. Vaak word je ook gefilmd terwijl je slaapt. Zo kunnen de artsen zien of je veel beweegt. En of dit tijdens de REM-slaap is.
Diagnose RBD stellen
Er zijn 4 dingen belangrijk om te bepalen of iemand RBD heeft:
- Er zijn klachten die passen bij RBD. Dit zijn het maken van bewegingen en geluiden tijdens de slaap. Zoals slaan, schoppen, praten of schreeuwen.
- Deze klachten komen voor tijdens de REM-slaap.
- In het slaaponderzoek ziet de arts dat de spieren niet ontspannen zijn tijdens de REM-slaap.
- Er wordt geen andere oorzaak gevonden voor de klachten, zoals slaapapneu.
RBD en andere hersenziektes
Veel mensen met RBD hebben ook een andere hersenziekte. Zoals de ziekte van Parkinson of een ander parkinsonisme. Daarom kan de arts hiernaar vragen of er onderzoek naar doen.
Artikel met medewerking van:
- dr. Karin van Dijk - neuroloog-somnoloog bij SEIN, expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde
Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.
Laatst bijgewerkt op: 6 maart 2026