Nalaten
Nalaten

Je organen, hersenen of lichaam doneren na je overlijden

Je kunt je lichaam of een deel hiervan doneren na je overlijden. Denk hierover na voordat je overlijdt. En leg je wensen goed vast. Welke opties voor donatie zijn er?

In het kort 

  • In het Donorregister kun je vastleggen of je 1 of meer organen wilt doneren na je overlijden.
  • Via de Nederlandse Hersenbank kun je jouw hersenen na overlijden doneren voor de wetenschap. Dit leg je voor je overlijden vast.
  • Je kunt je lichaam ook beschikbaar stellen aan de wetenschap. Je lichaam wordt dan gebruikt door studenten en onderzoekers.
  • Als je jouw lichaam aan de wetenschap geeft, kun je geen organen of hersenen doneren.
  • Je kiest zelf of je jouw lichaam of een deel wilt doneren.

Je organen doneren voor anderen

Iedereen in Nederland is standaard orgaandonor. Dit betekent dat je delen van je lichaam af kunt staan als je overlijdt. Tenzij je aangeeft dat je dit niet wilt. Het gaat om organen, zoals je hart, nieren of longen. Of om weefsels, zoals je huid of botten. Je organen of weefsels gaan naar mensen die deze hard nodig hebben. Bijvoorbeeld door een ernstige ziekte. Orgaandonatie kan alleen als je in het ziekenhuis overlijdt, omdat een orgaan snel gebruikt moet worden. Sterf je thuis? Dan kun je soms wel weefsel doneren, maar geen organen.

Hoe gaat orgaandonatie na je overlijden?

Wanneer je organen of weefsel doneert, wordt je lichaam na je overlijden geopereerd. Hierbij worden de organen of het weefsel uit je lichaam gehaald. Na de operatie krijgt je familie het lichaam terug. Je nabestaanden kunnen dan een uitvaart regelen. Ongeveer 6 weken later hoort je familie of je organen of weefsels bij iemand terecht zijn gekomen. Ook horen ze hoe oud de ontvanger is en of het om een man of vrouw gaat.

Je hersenen doneren bij de Nederlandse Hersenbank

Om onderzoek naar te doen, zijn hersenen van overleden mensen met parkinson nodig. De Nederlandse Hersenbank gaat hierover. Wil je jouw hersenen na overlijden doneren voor onderzoek naar parkinson? Dan kun je je hiervoor aanmelden. Na de donatie krijgen je nabestaanden je lichaam terug om te begraven of cremeren. Ben je ook orgaandonor? Dan gaat dit voor. Soms kun je na orgaandonatie ook je hersenen nog doneren. > Lees meer over je hersenen doneren voor onderzoek naar parkinson

Je lichaam doneren aan de wetenschap

Je kunt er ook voor kiezen om je hele lichaam aan de wetenschap te geven. Dit kan via een universitair ziekenhuis. Na je overlijden gaat je lichaam hiernaartoe. Onderzoekers en studenten kunnen je lichaam vervolgens gebruiken. Bijvoorbeeld bij de opleiding Geneeskunde. Je lichaam beschikbaar stellen aan de wetenschap gaat niet samen met orgaandonatie of hersendonatie. Je nabestaanden krijgen je lichaam ook niet terug voor een uitvaart. Ze kunnen wel een afscheid organiseren zonder begrafenis of crematie.

Je organen, hersenen of lichaam doneren is een eigen keuze

Je lichaam of een deel hiervan doneren, heeft gevolgen. Met je organen kun je misschien het leven van iemand anders redden. En onderzoek naar je hersenen of lichaam kan leiden tot resultaten in wetenschappelijk onderzoek. Maar het heeft ook invloed op wat er gebeurt na je overlijden en hoe je nabestaanden afscheid kunnen nemen. Je kiest zelf wat je hierin belangrijk vindt.

Heb je een beslissing gemaakt? Leg je keuze vast

Als je jouw organen, hersenen of lichaam wilt doneren, is het belangrijk om dit vast te leggen. Dan heb je invloed op wat er met je lichaam gebeurt na je overlijden. Voor orgaandonatie moet je het doorgeven als je geen organen of weefsels wilt doneren. Voor hersendonatie of donatie van je lichaam aan de wetenschap moet je je apart aanmelden.

Je hersenen of lichaam doneren gaat niet automatisch

Voor hersendonatie moet je je aanmelden bij de Nederlandse Hersenbank. Als je dit niet doet, kun je je hersenen niet afstaan na je overlijden. Je moet je ook aanmelden bij een universitair ziekenhuis als je jouw lichaam aan de wetenschap wilt geven. Ook dit kan alleen als je dit voor je overlijden vastgelegd hebt.

Bespreek je wensen met je naasten

Voor je nabestaanden is het prettig om te weten wat er gebeurt als je overlijdt. Ook als het gaat om donatie van je organen, hersenen of lichaam. Vertel ze daarom wat je wensen zijn en hoe je dit hebt vastgelegd. Zo weten je naasten wat ze kunnen verwachten. En kunnen ze rekening houden met de stappen die horen bij donatie na je overlijden. Ze kunnen na je overlijden geen invloed meer hebben op wensen die jij hebt vastgelegd.

Facebook FacebookWhatsApp Whatsapp

Artikel met medewerking van:

  • Laura Daeter MSc - verpleegkundig specialist bij Erasmus MC

Experts dragen bij aan betrouwbare informatie op Parkinson.nl.
Lees meer over hoe we als redactie keuzes maken.

Laatst bijgewerkt op: 4 maart 2026